Czego NIE mówić młodej osobie chorującej na depresję?

czego nie mowic osobie w depresji 2

Kto lubi słuchać rad? Kto lubi wysłuchiwać porad, jeśli o te rady nie prosił? No chyba nikt. Chociaż może znajdzie się jakiś wyjątek, ale ja do niego nie należę. Bardzo drażnią mnie rady pełne życia, a w szczególności, gdy wychodzą od osób, które myślą, że wiedzą o tym życiu wszystko. Jednak życie nie jest tak oczywiste, jak to się wydaje ciotce Stefie, która tylko pobieżnie słyszała o depresji w swoim ulubionym wenezuelskim serialu. A jej rady, że młody człowiek nie zna życia, a depresja to nie choroba, mogą wyrządzić więcej szkody, niż pożytku.

Depresja to bardzo ciężka, a zarazem podstępna choroba. Może dopaść każdego. Nie liczy się płeć, wiek, przynależność religijna, czy wykonywany zawód. Każdy z nas może zachorować na depresję. A co ważne, co raz więcej młodych osób z nią się zmaga. Depresja chowa się za płaszczem dojrzewania, czy też za okresem buntu nastolatków. W wielu przypadkach rodzice szukają usprawiedliwienia dla odmiennego zachowania swojego dziecka nie tam gdzie powinni. Wolą wierzyć, że przeciągające się przygnębienie dziecka wynika z burzy hormonów, lub po prostu z kaprysu. Co dalej, niestety może jeszcze bardziej zaognić trudną sytuację.

Młode osoby cierpiące na depresję bardzo często muszą zmierzyć się z niezrozumieniem. Wiele osób wychodzi z założenia, że jeśli czegoś nie widać to tego nie ma. Jednak tak nie jest. To, co ukryte i zarazem bardzo destrukcyjne, wciąż istnieje. Choć depresja to niezłamana noga, czy zwichnięty obojczyk, to jednak wielka udręka ograniczająca funkcje życiowe. Tak, jak przy złamanej nodze człowiek nie jest w stanie odpowiednio zająć się sobą, to tak też jest w depresji. Osoba chorująca na depresję inaczej patrzy na świat. Nie jest w stanie odpowiednio funkcjonować. Codzienne czynności sprawiają jej wiele trudu i zarazem cierpienia. A rady ciotki Stefy, że ona ma „depresję” i funkcjonuje normalnie, mogą wywołać jeszcze większy ból i cierpienie. Osoba chorująca na depresję czuje się niezrozumiana i tym samym zwiększa się w niej poczucie beznadziejności.

Kochani rodzice, przyjaciele, koledzy i koleżanki – nigdy nie wierzcie ciotce Stefie. Nigdy też nie idźcie za jej przykładem, ponieważ staniecie się sprzymierzeńcami depresji. Osoba chorująca na depresję potrzebuje wsparcia, akceptacji i zrozumienia, a nie rad, które są od tego dalekie. Nie róbcie tego!!!

Jak rozpoznać depresję?

Jeśli pogorszenie samopoczucia utrzymuje się dłużej niż dwa tygodnie i nie ustępuje przez większą część dnia, prawie każdego dnia, to można śmiało zacząć podejrzewać, że młoda osoba cierpi na depresję. Dodatkowo warto zwrócić uwagę na widoczne zmęczenie, niską samoocenę, poczucie beznadziejności, zmniejszony apetyt lub całkiem odwrotnie potrzebę ciągłego podjadania, czy bezsenność lub nadmierną potrzebę snu.

Mimo, że bardzo dużo mówi się o depresji, to jednak często w młodym wieku jest ona bagatelizowana. Wynika to między innymi z tego, że depresja u młodych osób przedstawia się troszkę inaczej niż u dorosłych. Dorosły będzie wydawał się obojętny wobec życia. Zaś nastolatek cierpiący na depresję będzie jednocześnie mega przybity i smutny, a zarazem zły i rozdrażniony. Może nawet udawać przed kolegami lepsze samopoczucie, co często jest bardzo mylące.

Jak rozpoznać depresję u młodej osoby?

Zmiana zachowania to jeden z najczęstszych objawów. Młoda osoba każdego dnia czuje się coraz gorzej, co jest bardzo widoczne w jej zachowaniu. Pojawiają się problemy ze snem. Niektórzy młodzi ludzie pragną przespać cały dzień. A pójście do szkoły staje się dla nich przeszkodą nie do przebrnięcia. Często też przestają wychodzić z domu. Bagatelizują spotkania z przyjaciółmi i spędzają coraz więcej czasu przy komputerze. Wszystkie te i inne zmiany zachowania powinny zaniepokoić rodziców. Depresja lubi się chować pod tym, co większość dorosłych określa, jako uzależnienie od komputera, lenistwo, bunt, czy po prostu okres dojrzewania.

Na początku drugiej klasy liceum Szymon przestał wykazywać jakiekolwiek zaangażowanie w codzienne obowiązki. Było mu wszystko jedno. Nie mógł spać, a swoją bezradność maskował długimi godzinami spędzonymi przy komputerze. Po pewnym czasie, który był wypełniony wieloma kłótniami z rodzicami, młody mężczyzna przestał chodzić do szkoły. Po konsultacji ze specjalistą okazało się, że depresja całkowicie zawładnęła jego życiem. Szymon zaczął uczęszczać na terapię, ale jego stan nie poprawiał się tak szybko jak oczekiwali tego rodzice, którzy bardzo dużą wagę przywiązywali do wykształcenia. Bali się, że ich syn nie zda do następnej klasy i będzie poniżany przez rówieśników oraz nauczycieli, jeśli wyda się, że ma depresję. Ich niepokój spowodowany brakiem widocznych postępów w terapii dodatkowo potęgował w nich irytację. Co dalej spowodowało, że rodzice zaczęli „motywować” swojego syna po swojemu. Często powtarzali mu, że ma się wziąć w garść, że musi się bardziej przyłożyć. Niestety, skutkowało to jedynie zaostrzeniem złego stanu chłopaka. Szymon wpadał w jeszcze większe sidła samokrytyki – „Jeśli nie widać u mnie zmian, to jestem beznadziejny. Nigdy nie uda mi się wyzdrowieć. Nikomu na mnie nie zależy.”

Jak widać na załączonym przykładzie to, w jaki sposób rozmawiamy i zarazem postępujemy z osobą chorującą na depresję ma bardzo duże znaczenie w procesie jej zdrowienia.

Czego absolutnie nie mówić osobie chorującej na depresję?

Istnieje wiele zdań, słów i zwrotów, których nie powinniśmy mówić do osoby cierpiącej na depresję. Postaram się wymienić kilka. Oto one:

  • „Spójrz Jolka ma o wiele gorzej od Ciebie, a sobie radzi.”
  • „Weź się w garść. To jest właśnie życie, trzeba umieć sobie z nim radzić.”
  • „Weź się do roboty. Nikt nigdy nie nikomu nie powiedział, że będzie łatwo. Każdy ma problemy.”
  • „Przestań panikować. Lepiej zacznij coś robić.”
  • „Przestań się nad sobą użalać. Zachowujesz się jak małe dziecko.”
  • „Ciotka Stefa też miała depresję, a jakoś sobie poradziła.”
  • „Musisz tylko spróbować nie być taki smutny. Jak się ruszysz to wszystko się zmieni.”
  • „Oj tam, przesadzasz. Przecież nic takiego się nie dzieje.”
  • „Myślę, że troszkę udajesz. Przecież nie jest aż tak źle.”
  • „Jeśli chcesz nas ukarać swoim postępowaniem, to Ci się to udało. Ale teraz już przestań.”
  • „Wiem, co czujesz. Ja też miałem/am depresję kilka dni temu.”
  • „Wiem, co czujesz, to straszne. Dobrze, że sobie jeszcze nic nie zrobiłeś.”
  • „Ile tak można. Weź się ogarnij człowieku.”
  • „Wymocz sobie stopy, to minie Ci chandra.”
  • „Dlaczego się za siebie nie weźmiesz. Wystarczy, że coś zrobisz dla siebie i to Ci minie.”
  • „No chyba masz za dobrze, że tak się zachowujesz.”
  • „Ależ sobie wymyśliłeś.”
  • „Za słabo się starasz.”
  • „Postępując w ten sposób niczego nie osiągniesz.”
  • „Komu Ty robisz na złość. Ha ha ha…”
  • „Takim zachowaniem przynosisz wstyd swojej rodzinie. Ogarnij się.”
  • „To niedojrzałe. Wstań i zrób coś z sobą.”
  • „Kulturalni ludzie tak się nie zachowują, musisz się ogarnąć.”
  • „Nie powinieneś się tak czuć. Wszystko jest w porządku.”
  • „To dziwne, że tak się czujesz. Nie rozumiem tego.”

Osoba cierpiąca na depresję nie zdecydowała, że na nią zachoruje. Ten proces odbywa się poza naszą świadomością. Tak, więc nikt nie może sobie wymyślić depresji. A takie zwroty, jak wyżej wymienione mogą jedynie zaognić zły stan chorującego. Młody człowiek może zacząć myśleć, że mało od siebie daje, a jeśli mało od siebie daje, to depresja nigdy nie minie. Zaczyna postrzegać siebie za jeszcze gorszego człowieka. Krytyka potęguje w nim silne emocje, które dodatkowo wzmagają lęk.

REKLAMA 9

Jak pomóc młodemu człowiekowi w walce z depresją?

Powodów zachorowania na depresję może być wiele. Depresja jest związana z wieloma czynnikami: z genami, które odziedziczyliśmy po przodkach, ze środowiskiem, w którym żyjemy, z relacjami z ważnymi dla nas osobami, czy też ze sposobem patrzenia na świat (z przekonaniami i z interpretacjami tego, co nas spotyka). Natomiast to, jak zachowywali się rodzice w stosunku do swojego dziecka przed depresją ma największe znaczenie. Bowiem, w wielu przypadkach brak akceptacji, niezrozumienie, irytacja, czy obojętność jest w dużym stopniu powodem zaognienia złego stanu młodego człowieka. Jednak nie piszę tutaj o tym, aby rodzice nagle zaczęli niańczyć swoje nastoletnie dziecko. Ono zauważy, że coś jest nie tak i zapewne odbierze inne zachowanie rodziców, jako prowokację lub po prostu grę. Rodzic musi zauważyć swoje błędy i na nich się skupić, a nie usilnie udawać nadopiekuńczość, gdzie prędzej jej nie było, bo np. był zapracowany. Depresja nie powinna również stać się opatrunkiem na zranioną duszę. Jeśli dziecko potrzebuje miłości to rodzice nie powinien okazywać mu jej tylko, wtedy gdy wpada w stany depresyjne. Tak się nie robi! Kochać i okazywać miłość trzeba zawsze, a nie dopiero, kiedy zaczyna nam się „walić grunt pod nogami”.

Aby pomóc osobie chorującej na depresję warto skupić się na próbach zmiany wzajemnych relacji. Tak, więc zamiast wytykać błędy i krytykować, skupmy się na chwaleniu i dostrzeganiu nawet minimalnych postępów w zachowaniu (pamiętajmy o naturalności wypowiadanych zdań, tj. nie szukajmy plusów na siłę). Zamiast okazywać miłość tylko, gdy dziecku coś dolega, otaczajmy go nią zawsze. Zamiast skupiać się na zarabianiu pieniędzy, skupmy się na większej ilości czasu spędzonego z rodziną. Zamiast uciekać od rozmowy, skupmy się na dialogu, który nie boi się emocji i przeżyć. A co najważniejsze bądźmy dla siebie. Miejmy czas dla siebie i swoich dzieci. Nie róbmy czegoś na około, jeśli nie wiemy, czego konkretnie brakuje naszemu dziecku. Rozmawiajmy, pytajmy, ale nigdy nie oceniajmy. Wykazujmy się akceptacją, zrozumieniem i szacunkiem, nawet jeśli sytuacja jest trudna i dla nas niezrozumiała. Postarajmy się nie moralizować, nie ględzić, nie krytykować, nie podsuwać rozwiązań, nie klepać po ramieniu (coś w stylu: „Wszystko się ułoży”). A przede wszystkim zdajmy się na dobrą znajomość potrzeb swojego dziecka. Zacznij dostrzegać jego uczucia. Dajmy mu prawo do różnych emocji, jeśli nawet sytuacja nie wzbudza u nas podobnych odczuć. Bo jedno jest pewne, gdy zrozumiemy motywy postępowania drugiego człowieka, przestaniemy go osądzać, a zaczniemy akceptować…

A teraz najważniejsze:

„Żeby zaakceptować depresję, trzeba sobie uświadomić, że jest to choroba przewlekła – aby ją wyleczyć, nie wystarczy spędzić trzech dni w łóżku. Musisz uzbroić się w cierpliwość. Często od rozpoczęcia leczenia musi minąć troszkę czasu, nim da się zaobserwować skutki terapii. Nieraz pierwsze zmiany następują po kilku miesiącach, a leczenie musi być kontynuowane przez kolejne miesiące, żeby poprawa była względnie trwała.”*

Pamiętaj, wszyscy jesteśmy tylko ludźmi. Tak jak każdy może zachorować na depresję, tak każdy może też popełniać błędy w rozmowach z osobą chorującą na depresję. Jednak, aby ustrzec się od tak bardzo demotywujących, a zarazem pogłębiających stan niemocy słów, starajmy się zwracać uwagę na to, co mówimy, dobierajmy słowa ostrożnie i z rozwagą. Każde nieprzemyślane słowo może źle wpłynąć na chorującego.

Autorka: Agnieszka » O MNIE

*Bibliografia: Ambroziak K., Kołakowski A., Siwek K., „ Nastolatek a depresja. Praktyczny poradnik dla rodziców i młodzieży.” Sopot 2018;

Poprzedni wpis:
Następny wpis:

Dodaj komentarz

Korzystając z formularza zgadzasz się na przechowywanie i przetwarzanie Twoich danych przez tę witrynę w celu umieszczenia na niej Twojego komentarza.


Skomentuj

ODSZUKAJ RADOŚĆ W KILKU SŁOWACH - CZYTAJ i UCZ SIĘ

TOXIC 2, jak poradzić sobie z miłością, która Cię niszczy?

toxic2

Toksyczna więź…

Coraz bardziej świadomi, a jednak wciąż tak bardzo nieświadomi… Niestety wciąż zbyt wiele osób tkwi w toksycznych relacjach, całkowicie rujnując swoje zdrowie psychiczne. Nazbyt wiele osób wciąż nieświadomie oddaje swoje życie w ręce wampira emocjonalnego. Traci wszystko – szczęście, radość, poczucie bezpieczeństwa, spokój, swoje prawa, zdrowie i to wszystko w imię zasad, które zostały zbudowane przez toksycznego wampira.

Jednak w życiu każdego z nas przychodzi taki moment w których pragniemy tylko jednego – wolności i rozumienia… Czy należysz do tych osób? (więcej…)

CZYTAJ

TOXIC, jak sobie radzić z osobami, które utrudniają Ci życie?

toxic

Emocjonalnie wykorzystani…

Emocjonalny wampir to szantażysta o wielu twarzach. Gra i wykorzystuje – owija sobie nas wokół palca i nawet nie wiemy kiedy, a już zachowujemy się tak, jak on sobie tego życzy. To nie Twoja wina!!! Emocjonalny szantażysta to cholerny manipulator – wykorzysta wszystko i wszystkich, by zdobyć to, co jest mu w danej chwili potrzebne. W nosie ma uczucia innych – najważniejsze to podbudowanie własnego ego…

Najtrudniejszy moment naszego życia to ten, w którym w końcu zdajemy sobie sprawę z faktu, że ta osoba nas krzywdzi. Ciągła krytyka, obgadywanie, niedorzeczne plotki, brak szacunku, obojętność ze strony bliskich… Odczuwasz to u siebie w życiu? (więcej…)

CZYTAJ

CZARNA KSIĘGA PERSWAZJI

perswazja

Sztuka perswazji to sposób na życie… Choć mylona z manipulacją, to jednak jest bardzo daleka od tego postępowania…

Perswazja to sposób przekonywania do własnych racji bez wpływu na zdrowie innej osoby. Pomaga dojść do konsensusu poprzez dyskusję zainteresowanych stron nad zaistniałym problemem – tym samym otwiera drogę do jego rozwiązania. Jest również nieodzownym czynnikiem łagodzącym wszelkie kłótnie, czy spory.

Należy pamięć, że perswazja nie polega na zmuszaniu, jak to lubi robić manipulacja. Perswazja nigdy nie jest powiązana z kłamstwem, czy mówieniem nieprawdy. Skupia się przede wszystkim na argumentowaniu danych twierdzeń i postaw w sposób rzeczowy i kompetentny.

…ale dość z teorią… Czas zobaczyć, czego nauczy nas CZARNA KSIĘGA PERSWAZJI…

Publikacji pomoże przede wszystkim opanować bezcenne techniki życia wśród wielu różnych osobowości… (więcej…)

CZYTAJ

DEPRESJA NIEWIDZIALNY WRÓG

DEPRESJA

DEPRESJA WCIĄŻ OBECNA…

Do tej pory na temat depresji powstało wiele książek, jednak wszystkie „jakieś takieś”… Niby służą pomocą, a wciąż zbyt wiele w nich skomplikowanych terminów… Zbyt mało poradników – zbyt mało prostych przekazów…

Dzisiaj chcę Ci przedstawić pozycję, która jest daleka od medycznych nierozumianych słów. Nie znajdziesz tu nic trudnego do zrozumienia. Ta książka jest napisana, by służyć i pomagać – ma zwiększyć świadomość samego chorującego, jak i jego najbliższych, którzy walczą razem z nim. (więcej…)

CZYTAJ

ZBURZĘ TEN MUR

zburz ten mur

CZAS NA ZMIANY…

Czy masz czasem tak, że gdziekolwiek się ruszysz, to napotykasz na mur? Próbujesz coś zmienić, coś osiągnąć, ale nic się nie zmienia? Jest pewien sposób na to…

Czas zburzyć ten okropny mur, który przez lata budowany był przez porażki, negatywne myśli, krzywdzące opinie, brak pewności siebie, trudne dzieciństwo, okrutne utarte schematy… Wszystko, czego teraz potrzebujesz, to uświadomienie sobie, jak dotrzeć do własnego szczęścia.

Dzięki tej książce odzyskać siebie – zrozumiesz i zaakceptujesz, a przede wszystkim nauczysz się prawdziwie żyć. Trener rozwoju osobistego pomoże Ci zrozumieć, co to znaczy żyć pełnią życia. (więcej…)

CZYTAJ

WŁADCA SŁOWA

wladcaslowa

Władca słowa… Jak skutecznie i celnie wymierzać słowo, aby osiągnąć władzę nad ludzkimi emocjami?

Książka, której opis właśnie czytasz, stawia sobie za cel dać Ci władzę nad ludzkimi emocjami. Będzie tu mowa o tym, jak możesz się nauczyć sięgać poza racjonalne motywy innych ludzi i oddziaływać bezpośrednio na ich instynkty, rozbudzając i rozpalając swymi słowami ich wyobraźnię. Pokażemy Ci, w jaki sposób, sięgając poza racjonalne motywy słuchacza, możesz rozpalać wyobraźnię samymi słowami. Czyli, w skrócie, dowiesz się przede wszystkim…

Nauczy się – Jak bezpośrednio wpływać na ludzkie instynkty, emocje i wyobraźnię, sprawiając, że wszelkie Twoje sugestie staną się nieodparcie fascynujące, zniewalające i hipnotyczne? (więcej…)

CZYTAJ

POTĘGA ŻYCIA – Jak zacząć od nowa, nie zmieniając wszystkiego wokół?

potegazycia

Każdy z nas w pewnym momencie swojego życia staje oko w oko z potrzebą zmiany, która często przychodzi niespodziewanie i od której tak naprawdę nie ma odwrotu. Zmiana dotyczy różnych sfer naszego życia, ale w dużej mierze będzie krążyć wokół wewnętrznej potrzeby natychmiastowej odmiany własnego losu…

Wewnętrzny głos krzyczy: „muszę coś zmienić, bo inaczej zwariuję”… Zmiana jest nieunikniona, a Ty od dzisiaj stajesz się jej mapą i przewodnikiem… (więcej…)

CZYTAJ

© 2015-2018 Psychologia życia - Wszelkie prawa zastrzeżone. / Design by Trójwizja.pl /